Linia: ciężar dowodu — Danaco LEX (wersja próbna)

Linie orzecznicze › Ciężar dowodu a ustalenia faktyczne sądu

linia orzecznicza aktualna DanacoLex · linia nr 7

Ciężar dowodu a ustalenia faktyczne sądu

A. Partyk, T. Partyk · LEX/el. 2019 · dziedzina: cywilne · 4 poglądy · 49 cytowanych orzeczeń

W praktyce proceduralnej sądów cywilnych jednym z najczęściej spotykanych problemów jest stosowanie reguł rozkładu ciężaru dowodowego oraz dopuszczalność przyjmowania za podstawę faktyczną rozstrzygnięcia okoliczności niewykazanych. Procesem cywilnym rządzi reguła dowodzenia okoliczności faktycznych mających znaczenie dla rozstrzygnięcia, a twierdzenia strony lub jej wyjaśnienia informacyjne nie mają mocy dowodowej. Judykatura wykształciła ponadto instytucję dowodu prima facie.

Poglądy i oś czasu orzeczeń

pogląd nr 1 Podstawą ustaleń faktycznych powinny być okoliczności udowodnione

Strona, która z określonego faktu wywodzi skutki prawne, ponosi ciężar jego udowodnienia — w sensie ścisłego wykazania jego zaistnienia. Przedstawianie dowodów jest nie tyle obowiązkiem procesowym, co uprawnieniem i ciężarem procesowym istniejącym przede wszystkim w interesie strony.

12.01.2017

Wyrok SN, I CSK 14/16

Instytucja ciężaru dowodu nie ma jednorodnego charakteru — odnosi się do niej zarówno art. 6 k.c., jak i art. 232 k.p.c.

13.01.2017

Wyrok SN, III CNP 3/16

W zakresie zarzutów ciężar dowodu spoczywa na tym, kto powołuje okoliczności faktyczne na ich uzasadnienie.

21.05.2018

Wyrok SA w Białymstoku, I ACa 62/18

Istota ciężaru dowodu sprowadza się do ryzyka poniesienia ujemnych konsekwencji braku przedstawienia dowodów.

30.08.2018

Wyrok SA w Katowicach, I ACa 72/18

Sąd rozstrzyga na niekorzyść osoby opierającej twierdzenia na faktach nieudowodnionych.

31.08.2018

Wyrok SA w Łodzi, I ACa 1586/17

Nie jest rzeczą sądu poszukiwanie za stronę dowodów przez nią niewskazanych.

pogląd nr 2 Wyjaśnienia informacyjne stron nie są dowodami

Wyjaśnienia informacyjne nie mogą stanowić podstawy ustaleń faktycznych, chyba że strona przeciwna je przyzna lub im nie zaprzeczy. Orzeczenia źródłowe m.in.: wyrok SA w Warszawie z 23.01.2018 r., VII AGa 44/18; wyrok z 22.11.2016 r., III AUa 1229/15; wyrok z 25.05.2016 r., I ACa 78/16.

pogląd nr 3 Domniemania faktyczne i prawne

Dla ustalenia stanu faktycznego wystarcza wykazanie podstawy domniemania. Orzeczenia źródłowe m.in.: postanowienie SN z 18.08.2017 r., IV CSK 609/16; postanowienie SN z 14.03.2017 r., II CSK 463/16; postanowienie SN z 9.01.2014 r., V CSK 87/13.

pogląd nr 4 Dowód prima facie

Środek zbliżony do domniemania faktycznego, stosowany zwłaszcza tam, gdzie ścisłe udowodnienie okoliczności jest szczególnie trudne. Orzeczenia źródłowe m.in.: wyrok SA z 23.01.2019 r., I ACa 159/18; wyrok SN z 2.06.2010 r., III CSK 245/09.

Treść linii, poglądy i sygnatury — rzeczywiste dane z bazy Danaco LEX; opisy węzłów osi czasu skrócone redakcyjnie.